Map SKU sàn TMĐT là việc gắn từng mã SKU trên Shopee, TikTok Shop, Lazada với một mã hàng duy nhất trong danh mục hàng hóa của sổ kế toán. Với kế toán viên, map SKU sàn TMĐT quyết định tồn kho, giá vốn và lãi gộp có khớp thực tế hay không.
Bài này trả lời thẳng từng câu bạn hay tra: map SKU sàn TMĐT có bắt buộc không, căn cứ nằm ở văn bản nào, ghi mã và hạch toán vào tài khoản nào. Nội dung cập nhật tháng 10/2026, theo chế độ kế toán có hiệu lực từ 01/01/2026.
Map SKU sàn TMĐT có bắt buộc theo luật kế toán không?
Tùy trường hợp. Không điều khoản nào gọi đích danh “map SKU sàn TMĐT”, nhưng kế toán buộc phải theo dõi hàng hóa chi tiết theo từng kho, từng loại, và số sổ phải khớp với số kiểm kê thực tế.
Vì vậy, map SKU sàn TMĐT là cách làm để đáp ứng các yêu cầu đó, không phải một nghĩa vụ đứng riêng. Shop bán đa sàn mà không có bảng map SKU sàn TMĐT rất dễ lệch tồn kho ngay lần kiểm kê đầu tiên.
Cùng một đôi giày có thể mang ba mã: SKU người bán trên Shopee, mã biến thể trên TikTok Shop và mã hàng trong phần mềm kế toán. Map SKU sàn TMĐT nối ba mã đó về một “mã gốc” duy nhất để sổ sách đọc được.
Map SKU sàn TMĐT gọi là gì trong chứng từ và sổ sách?
Dân vận hành gọi là map SKU sàn TMĐT hoặc “ghép mã”, còn trong sổ kế toán, việc này nằm ở danh mục hàng hóa của tài khoản 156. Hai cách gọi cùng chỉ một việc: một hàng hóa, một mã, theo dõi được số lượng và giá trị.
Khi tra chứng từ, bạn dùng tên pháp lý. Khi trao đổi với bộ phận vận hành, bạn vẫn gọi là map SKU sàn TMĐT cho dễ hiểu.
Căn cứ pháp lý nào quy định map SKU sàn TMĐT?
Không có một điều luật riêng, nhưng bốn nhóm văn bản dưới đây gộp lại tạo thành căn cứ cho map SKU sàn TMĐT. Luật Kế toán 88/2015/QH13 (bản hợp nhất 41/VBHN-VPQH) quy định chứng từ và kiểm kê. Thông tư 99/2025/TT-BTC và Thông tư 133/2016/TT-BTC quy định cách ghi tài khoản hàng hóa và giá vốn.
Nghị định 254/2026/NĐ-CP quy định phần tên hàng và mã hàng trên hóa đơn điện tử. Bảng dưới đây tách từng căn cứ của map SKU sàn TMĐT theo tình huống bạn đang cầm trên tay.
| Tình huống map SKU sàn TMĐT | Căn cứ | Nội dung dùng được |
|---|---|---|
| Lập chứng từ nhập, xuất hàng | Điều 16 và Điều 18 Luật Kế toán 88/2015/QH13 | Chứng từ phải có số lượng, đơn giá, số tiền; lập một lần cho mỗi nghiệp vụ |
| Đối chiếu sổ với kho thực tế | Điều 40 Luật Kế toán 88/2015/QH13 | Kiểm kê cuối kỳ kế toán năm; chênh lệch phải tìm nguyên nhân và ghi sổ trước khi lập báo cáo tài chính |
| Theo dõi chi tiết hàng hóa (doanh nghiệp áp dụng chế độ mới) | Tài khoản 156 và 632, Phụ lục II Thông tư 99/2025/TT-BTC | Chi tiết theo từng kho, từng loại, từng hàng hóa; hiệu lực từ 01/01/2026 |
| Chọn cách tính giá xuất kho (doanh nghiệp nhỏ và vừa) | Điều 28 Thông tư 133/2016/TT-BTC | Nhập trước xuất trước, đích danh, hoặc bình quân gia quyền |
| Ghi tên hàng, mã hàng trên hóa đơn điện tử | Điều 10 và Phụ lục Nghị định 254/2026/NĐ-CP | Tên hàng chi tiết đến chủng loại; chỉ ghi mã khi pháp luật có quy định mã hàng hóa |
> Chứng từ kế toán chỉ được lập một lần cho mỗi nghiệp vụ kinh tế, tài chính. (Điều 18 khoản 1 Luật Kế toán)
Thông tư 99/2025/TT-BTC có hiệu lực từ ngày 01/01/2026 và áp dụng cho năm tài chính bắt đầu từ hoặc sau ngày đó, theo Điều 31 của Thông tư. Doanh nghiệp nhỏ và vừa được chọn áp dụng Thông tư này, còn Thông tư 133/2016/TT-BTC vẫn đang có hiệu lực cho map SKU sàn TMĐT của nhóm doanh nghiệp này.
Muốn tra gốc, bạn mở cổng Chính phủ hoặc Tổng cục Thuế để đối chiếu bản chính thức của từng văn bản.
Map SKU sàn TMĐT có phải ghi SKU của sàn lên hóa đơn không?
Không bắt buộc, trừ khi pháp luật có quy định mã hàng hóa cho mặt hàng đó. Nghị định 254/2026/NĐ-CP yêu cầu tên hàng thể hiện chi tiết đến từng chủng loại. Chỉ khi hàng hóa có quy định về mã hàng hóa, dịch vụ thì hóa đơn mới phải ghi cả tên lẫn mã.
Mã SKU do shop tự đặt hoặc sàn tự sinh là mã quản trị nội bộ. Map SKU sàn TMĐT phục vụ sổ kế toán, nên bạn có thể ghi SKU vào phần diễn giải nếu khách yêu cầu, nhưng không coi đó là nội dung bắt buộc của hóa đơn.
Một lưu ý khác: hóa đơn xuất cho người tiêu dùng không cung cấp thông tin thì thể hiện “Bán cho người tiêu dùng”. Loại hóa đơn này không có giá trị để tổ chức, hộ kinh doanh khác dùng hạch toán chi phí hay quyết toán thuế, theo Phụ lục Nghị định 254/2026/NĐ-CP.
Ghi bảng map SKU sàn TMĐT thế nào cho kế toán đọc được?
Bảng map SKU sàn TMĐT nên là một file có khóa chính là “mã gốc” của kế toán, mỗi dòng là một SKU của một sàn. Bảng dưới đây chỉ rõ từng cột của map SKU sàn TMĐT ghi gì và cột nào để trống.
| Cột trong map SKU sàn TMĐT | Ghi gì | Để trống khi nào |
|---|---|---|
| Mã gốc (SKU nội bộ) | Mã duy nhất, không dấu, không trùng, cố định theo hàng hóa | Không bao giờ để trống |
| Tên hàng chuẩn | Tên khớp với tên trên hóa đơn đầu vào và danh mục phần mềm kế toán | Không bao giờ để trống |
| Đơn vị tính | Cái, hộp, bộ… thống nhất toàn hệ thống | Không bao giờ để trống |
| Mã SKU trên từng sàn | Mỗi sàn một cột: Shopee, TikTok Shop, Lazada | Để trống nếu hàng chưa đăng bán trên sàn đó |
| Hệ số quy đổi | Số đơn vị gốc trong một SKU bán (combo 2 cái ghi 2) | Ghi 1 nếu bán lẻ từng cái |
| Kho xuất | Kho tự quản, kho gửi tại sàn hoặc kho đối tác | Không để trống nếu có từ hai kho trở lên |
| Trạng thái | Đang bán, ngừng bán, thay thế bằng mã khác | Để trống nếu đang bán bình thường |
Ba điểm dưới đây quyết định map SKU sàn TMĐT có dùng được hay không:
- Mã gốc phải đặt một lần và không đổi, kể cả khi sàn đổi tên sản phẩm.
- Mỗi SKU của sàn chỉ trỏ về đúng một mã gốc trong map SKU sàn TMĐT.
- Combo luôn có hệ số quy đổi, không tạo mã gốc riêng cho combo.
Khi xử lý hồ sơ đa sàn, VAR eCOM ghi nhận lỗi lệch thường bắt đầu từ SKU đặt trùng hoặc biến thể bị tách thành nhiều mã. Bạn có thể xem thêm cách phát hiện ở bài lỗi trùng SKU khi bán nhiều sàn.
Hạch toán từ map SKU sàn TMĐT vào tài khoản nào?
Vào tài khoản 156 khi nhập hàng và tài khoản 632 khi bán. Map SKU sàn TMĐT giúp mỗi đơn hàng trên sàn được quy về đúng mã gốc, từ đó giá vốn đi đúng hàng hóa.
Theo Thông tư 99/2025/TT-BTC, tài khoản 156 phản ánh hàng hóa theo nguyên tắc giá gốc và phải theo dõi chi tiết theo từng kho, từng loại, từng hàng hóa. Map SKU sàn TMĐT chính là phần chi tiết đó.
Định khoản thường dùng cho map SKU sàn TMĐT của một shop bán qua sàn:
- Nhập hàng về kho: Nợ TK 156 (chi tiết theo mã gốc), Nợ TK 133 nếu có, Có TK 111, 112 hoặc 331.
- Xuất bán theo đơn trên sàn: Nợ TK 632, Có TK 156, theo mã gốc đã map và giá xuất kho của kỳ.
- Khách trả hàng về kho: Nợ TK 156, Có TK 632, theo trị giá hàng bán bị trả lại.
- Kiểm kê phát hiện thiếu: Nợ TK 632 (sau khi trừ phần bồi thường nếu có), Có TK 156.
Đây là cách ghi map SKU sàn TMĐT theo kết cấu tài khoản trong Phụ lục II Thông tư 99/2025/TT-BTC. Doanh nghiệp áp dụng Thông tư 133/2016/TT-BTC ghi tương tự theo Điều 28 và Điều 62.
Chọn phương pháp tính giá xuất kho thế nào khi đã map SKU sàn TMĐT?
Thông tư 133/2016/TT-BTC cho phép một trong ba cách: nhập trước xuất trước, giá thực tế đích danh, hoặc bình quân gia quyền sau mỗi lần nhập hay cuối kỳ. Cách chọn cho map SKU sàn TMĐT phải nhất quán và được nêu trong thuyết minh báo cáo tài chính.
Với shop có hàng nghìn đơn mỗi ngày, bình quân gia quyền thường dễ chạy tự động nhất vì map SKU sàn TMĐT đã gom mọi đơn về cùng một mã gốc. Phần chi tiết cách chạy giá vốn nằm ở bài kiểm soát giá vốn theo SKU.
Map SKU sàn TMĐT có chỉ tiêu riêng trên tờ khai không?
Không. Map SKU sàn TMĐT không phải một chỉ tiêu trên tờ khai, mà là công cụ để số tổng hợp hàng tồn kho và giá vốn trên báo cáo tài chính khớp với chi tiết từng mã.
Hệ quả của map SKU sàn TMĐT nằm ở báo cáo kết quả kinh doanh và bảng cân đối kế toán. Giá vốn sai thì lãi gộp sai, và số tồn kho sai sẽ lộ ra khi kiểm kê theo Điều 40 Luật Kế toán.
Trường hợp nào map SKU sàn TMĐT phải làm khác đi?
Có năm tình huống map SKU sàn TMĐT mà bài chung chung thường bỏ qua. Mỗi tình huống đều làm thay đổi cách bạn ghi map SKU sàn TMĐT.
Một sản phẩm bán trên nhiều sàn. Mỗi sàn có SKU riêng nhưng cùng trỏ về một mã gốc trong map SKU sàn TMĐT. Nếu hai sàn đặt trùng SKU cho hai hàng khác nhau, bạn phải tách trước khi nhập số liệu.
Combo và hàng tặng kèm. Combo dùng hệ số quy đổi, giá vốn bằng tổng giá gốc của các mã thành phần.
Ví dụ minh họa: combo 2 áo, mỗi áo giá gốc 80.000 đồng, thì giá vốn combo là 160.000 đồng. Hàng tặng kèm vẫn xuất kho theo mã gốc của map SKU sàn TMĐT.
Hàng hoàn từ sàn. Đơn hoàn trong map SKU sàn TMĐT phải quay về đúng mã gốc và đúng kho, theo trị giá hàng bán bị trả lại trong kết cấu tài khoản 632.
Hàng gửi ở kho của sàn hoặc kho đối tác. Hàng vẫn là hàng của shop nếu chưa chuyển quyền sở hữu, nên cần một dòng kho riêng trong map SKU sàn TMĐT. Còn hàng nhận bán hộ, nhận giữ hộ thì không ghi vào tài khoản 156, theo nguyên tắc kế toán của tài khoản này.
Đổi mã hoặc ngừng bán. Không xóa mã gốc cũ khỏi map SKU sàn TMĐT. Bạn chuyển trạng thái sang “ngừng bán” và ghi mã thay thế, để map SKU sàn TMĐT của năm trước vẫn truy ngược được.
Với shop nhiều kho, hãy xem map SKU sàn TMĐT như một phần của kiểm soát nhập, xuất, tồn.
Câu hỏi thường gặp về map SKU sàn TMĐT
Map SKU sàn TMĐT có phải bắt buộc theo Luật Kế toán không?
Không có điều khoản gọi tên map SKU sàn TMĐT. Tuy nhiên, Luật Kế toán yêu cầu chứng từ có số lượng, đơn giá và yêu cầu đối chiếu sổ với kiểm kê, nên map SKU sàn TMĐT gần như là điều kiện để làm đúng hai việc này.
Hàng hoàn từ sàn hạch toán thế nào khi đã map SKU sàn TMĐT?
Ghi Nợ TK 156 theo mã gốc, Có TK 632 theo trị giá hàng bán bị trả lại. Mã gốc và kho nhận về trong map SKU sàn TMĐT phải khớp với lần xuất bán ban đầu.
Combo bán trên sàn tính giá vốn ra sao?
Tách combo về các mã gốc thành phần bằng hệ số quy đổi trong map SKU sàn TMĐT, rồi cộng giá xuất kho của từng mã. Không tạo tồn kho riêng cho combo, vì tồn thật nằm ở mã thành phần.
Map sai SKU, đã lên báo cáo, xử lý sổ thế nào?
Theo Điều 40 Luật Kế toán, chênh lệch giữa kiểm kê và sổ phải được xác định nguyên nhân và phản ánh vào sổ trước khi lập báo cáo tài chính. Với số đã báo cáo, bạn cần người chuyên môn xem cách điều chỉnh theo quy định hiện hành.
Đổi tên sản phẩm trên sàn có phải map SKU sàn TMĐT lại không?
Không, nếu SKU trên sàn giữ nguyên. Bạn chỉ cập nhật cột tên hàng chuẩn khi tên trên hóa đơn đầu vào thay đổi, còn mã gốc phải giữ cố định.
Kết luận: căn cứ nào chốt việc map SKU sàn TMĐT?
Căn cứ chốt map SKU sàn TMĐT gồm bốn điểm sau:
- Chứng từ có số lượng và đơn giá (Điều 16, Điều 18 Luật Kế toán).
- Hàng hóa theo dõi chi tiết theo kho và mã (Phụ lục II Thông tư 99/2025/TT-BTC).
- Phương pháp giá xuất kho nhất quán (Điều 28 Thông tư 133/2016/TT-BTC).
- Tên hàng trên hóa đơn theo Nghị định 254/2026/NĐ-CP.
Phần còn lại là cách bạn tổ chức map SKU sàn TMĐT cho đủ dùng.
Để đọc tiếp, bạn có thể xem báo cáo lãi lỗ theo SKU và cách hạch toán giá vốn hàng bán online.
