Điều chỉnh hóa đơn điện tử khi thay đổi giá trị là việc người bán lập hóa đơn mới cho số chênh lệch khi hóa đơn gốc không sai. Giá trị hoặc khối lượng thực tế thanh toán, quyết toán đổi sau đó. 000 đồng chưa? Từ 01/7/2026, Thông tư 91/2026/TT-BTC hướng dẫn rõ cách điều chỉnh hóa đơn điện tử khi thay đổi giá trị: giảm ghi số âm, tăng ghi số dương.
Bài này hướng dẫn điều chỉnh hóa đơn điện tử khi thay đổi giá trị theo 3 nhóm tình huống và quy trình 6 bước.
Điều chỉnh hóa đơn điện tử khi thay đổi giá trị là gì?
điều chỉnh hóa đơn điện tử khi thay đổi giá trị là việc người bán xử lý số chênh lệch bằng hóa đơn mới. Cách này áp dụng khi hóa đơn đã lập ban đầu hoàn toàn đúng, nhưng giá trị hoặc khối lượng thực tế sau đó thay đổi. Trường hợp này khác hẳn xử lý hóa đơn sai sót, vì hóa đơn gốc không có lỗi nào.
Ví dụ cần điều chỉnh hóa đơn điện tử khi thay đổi giá trị: bạn xuất hóa đơn 1.000.000.000 đồng, sau nghiệm thu thực tế chỉ còn 920.000.000 đồng. Phần lệch 80.000.000 đồng phải được phản ánh đúng bản chất, không phải sửa hay hủy hóa đơn gốc.
Theo Điều 10 khoản 5 điểm a Thông tư 91/2026/TT-BTC, người bán lập hóa đơn điện tử mới cho số chênh lệch, phát sinh giảm ghi số âm, phát sinh tăng ghi số dương. Đó là bản chất của điều chỉnh hóa đơn điện tử khi thay đổi giá trị.
Điều chỉnh hóa đơn điện tử khi thay đổi giá trị căn cứ vào quy định nào?
Căn cứ trực tiếp cho điều chỉnh hóa đơn điện tử khi thay đổi giá trị là Điều 10 Thông tư 91/2026/TT-BTC, hướng dẫn Nghị định 254/2026/NĐ-CP về hóa đơn điện tử, chứng từ điện tử. Theo Điều 43 khoản 1 Nghị định 254/2026/NĐ-CP, nghị định có hiệu lực từ ngày 01 tháng 7 năm 2026.
> Khoản 5 Điều 10 Thông tư 91/2026/TT-BTC quy định: hóa đơn lập không sai nhưng thanh toán thực tế hoặc quyết toán thay đổi giá trị, khối lượng theo kết luận của cơ quan nhà nước có thẩm quyền, thì người bán lập hóa đơn mới cho số chênh lệch.
Mọi tình huống điều chỉnh hóa đơn điện tử khi thay đổi giá trị phát sinh từ mốc 01/7/2026 cần đối chiếu với bộ quy định mới. Việc điều chỉnh hóa đơn điện tử khi thay đổi giá trị phải bám đúng khoản 5 Điều 10. Bạn xem bản tổng hợp tại bài Thông tư 91/2026/TT-BTC: toàn bộ quy định hóa đơn điện tử mới nhất 2026, và tra văn bản gốc tại thuvienphapluat.vn hoặc gdt.gov.vn.
Khi nào cần điều chỉnh hóa đơn điện tử khi thay đổi giá trị?
Bạn cần điều chỉnh hóa đơn điện tử khi thay đổi giá trị trong ba nhóm tình huống chính theo khoản 5 Điều 10 Thông tư 91/2026/TT-BTC.
Nhóm 1: thay đổi theo quyết toán hoặc kết luận của cơ quan nhà nước. Với nhóm này, điều chỉnh hóa đơn điện tử khi thay đổi giá trị gồm điều chỉnh giá trị quyết toán dự án đầu tư khi đổi đơn giá, khối lượng. Nhóm này còn gồm điều chỉnh giá bán theo pháp luật chuyên ngành và điều chỉnh theo kết luận của cơ quan có thẩm quyền.
Nhóm 2: chiết khấu thương mại theo số lượng, doanh số. Khoản chiết khấu được tính điều chỉnh trên hóa đơn lần mua cuối cùng hoặc kỳ tiếp sau, hoặc lập hóa đơn điều chỉnh kèm bảng kê. Đây là cách điều chỉnh hóa đơn điện tử khi thay đổi giá trị theo doanh số.
Nhóm 3: trả lại hàng hóa, dịch vụ. Người mua trả toàn bộ hoặc một phần hàng, kể cả đổi hàng làm đổi giá trị, thì người bán lập hóa đơn điều chỉnh. Cả ba nhóm đều xuất phát từ hóa đơn gốc đúng, nên điều chỉnh hóa đơn điện tử khi thay đổi giá trị không phải lỗi của người lập.
Điều chỉnh hóa đơn điện tử khi thay đổi giá trị khác gì hóa đơn sai sót?
Hóa đơn sai sót có lỗi ngay khi lập, còn điều chỉnh hóa đơn điện tử khi thay đổi giá trị áp dụng cho hóa đơn đúng nhưng thực tế thanh toán đổi sau đó.
Bảng sau phân biệt điều chỉnh hóa đơn điện tử khi thay đổi giá trị với hóa đơn sai sót.
| Tiêu chí | Hóa đơn sai sót | Thay đổi giá trị, khối lượng sau khi lập |
|---|---|---|
| Hóa đơn gốc | Có lỗi ngay khi lập | Đúng tại thời điểm lập |
| Nguyên nhân | Sai mã số thuế, số tiền, thuế suất, hàng hóa | Thanh toán thực tế, quyết toán, kết luận cơ quan nhà nước |
| Cách xử lý | Thông báo, điều chỉnh hoặc thay thế hóa đơn | Lập hóa đơn mới cho số chênh lệch, âm hoặc dương |
| Căn cứ | Khoản 1 Điều 10 Thông tư 91/2026/TT-BTC | Khoản 5 Điều 10 Thông tư 91/2026/TT-BTC |
Nếu đang xử lý lỗi nội dung hóa đơn, hãy đọc bài cách xử lý hóa đơn điện tử viết sai đúng quy định mới nhất 2026. Bài này tập trung vào điều chỉnh hóa đơn điện tử khi thay đổi giá trị khi hóa đơn gốc không sai.
Lập hóa đơn điều chỉnh hay hủy hóa đơn khi giá trị thay đổi?
Khi hóa đơn gốc đúng, bạn không có lý do để hủy hoặc thay thế nó. Với điều chỉnh hóa đơn điện tử khi thay đổi giá trị, quy định hiện hành yêu cầu lập hóa đơn mới cho số chênh lệch, hoặc hóa đơn điều chỉnh trong trường hợp trả hàng, chiết khấu.
Hóa đơn đã phát sinh giao dịch thật thì phải giữ nguyên, nên điều chỉnh hóa đơn điện tử khi thay đổi giá trị là con đường đúng. Bạn xem thủ tục hủy ở bài cách hủy hóa đơn điện tử đã lập đúng quy định để không nhầm lẫn.
Điều chỉnh hóa đơn điện tử khi thay đổi giá trị theo quyết toán và kết luận cơ quan nhà nước làm thế nào?
Người bán lập hóa đơn điện tử mới cho phần chênh lệch qua quyết toán, ghi số âm khi giảm và số dương khi tăng. Cách điều chỉnh hóa đơn điện tử khi thay đổi giá trị này phản ánh đúng nghiệp vụ kinh tế phát sinh thực tế.
Lấy ví dụ hợp đồng dịch vụ 1.000.000.000 đồng đã xuất hóa đơn, sau quyết toán theo kết luận của cơ quan có thẩm quyền còn 920.000.000 đồng. Bạn điều chỉnh hóa đơn điện tử khi thay đổi giá trị bằng hóa đơn mới cho chênh lệch giảm 80.000.000 đồng, ghi số âm, kèm tiền thuế tương ứng.
Nếu kết luận làm tăng khối lượng, bạn ghi số dương cho phần tăng thêm. Để điều chỉnh hóa đơn điện tử khi thay đổi giá trị đủ căn cứ, hồ sơ nên có hợp đồng, biên bản nghiệm thu, biên bản quyết toán và bản kết luận. Sau thanh tra, bạn xem thêm hạch toán truy thu thuế sau thanh tra: 3 bút toán mới nhất 2026 khi điều chỉnh hóa đơn điện tử khi thay đổi giá trị.
Điều chỉnh hóa đơn điện tử khi thay đổi giá trị với chiết khấu thương mại và trả hàng ra sao?
Với điều chỉnh hóa đơn điện tử khi thay đổi giá trị do chiết khấu thương mại theo số lượng hoặc doanh số, khoản chiết khấu được tính điều chỉnh trên hóa đơn lần mua cuối cùng hoặc kỳ tiếp sau. Số chiết khấu không vượt quá giá trị hàng hóa trên hóa đơn đó. Hoặc bạn lập hóa đơn điều chỉnh kèm bảng kê số hóa đơn, số tiền và tiền thuế điều chỉnh.
Với trả lại hàng, điều chỉnh hóa đơn điện tử khi thay đổi giá trị do người bán lập hóa đơn điều chỉnh, và hai bên phải có đủ hồ sơ chứng từ về việc trả hàng. Ví dụ, đơn 10.000.000 đồng bị trả 2.000.000 đồng hàng lỗi thì điều chỉnh hóa đơn điện tử khi thay đổi giá trị bằng hóa đơn giảm 2.000.000 đồng.
Chi tiết hạch toán xem tại hạch toán chiết khấu thương mại TMĐT: 5 bước chuẩn mới nhất 2026. Mọi trường hợp điều chỉnh hóa đơn điện tử khi thay đổi giá trị do chiết khấu đều phải bám bảng kê và hồ sơ thương mại.
Điều chỉnh hóa đơn điện tử khi thay đổi giá trị trên sàn TMĐT xử lý thế nào?
Trên sàn thương mại điện tử, giá trị thực tế thường đổi sau khi xuất hóa đơn vì hoàn tiền một phần, voucher hoặc khách trả một phần đơn. Nguyên tắc điều chỉnh hóa đơn điện tử khi thay đổi giá trị trên sàn vẫn là lập hóa đơn phản ánh số chênh lệch.
Một đơn Shopee 500.000 đồng đã xuất hóa đơn, khách trả hàng và được hoàn 150.000 đồng. Bạn điều chỉnh hóa đơn điện tử khi thay đổi giá trị bằng hóa đơn giảm 150.000 đồng, rồi đối soát khớp ba chiều giữa sàn, ngân hàng và sổ kế toán.
Hai bài hướng dẫn điều chỉnh hóa đơn bán hàng trên sàn thương mại điện tử và hoàn tiền khách hàng có phải xuất hóa đơn không giúp bạn điều chỉnh hóa đơn điện tử khi thay đổi giá trị từng tình huống trên sàn. Đây là khoảng trống lớn vì điều chỉnh hóa đơn điện tử khi thay đổi giá trị trên sàn xảy ra hằng ngày.
Quy trình 6 bước điều chỉnh hóa đơn điện tử khi thay đổi giá trị
Bạn áp dụng 6 bước dưới đây để điều chỉnh hóa đơn điện tử khi thay đổi giá trị gọn và đủ hồ sơ.
- Xác nhận hóa đơn gốc đúng. Trước khi điều chỉnh hóa đơn điện tử khi thay đổi giá trị, đối chiếu mã số thuế, hàng hóa, số tiền, thuế suất.
- Xác định nguyên nhân thay đổi. Nguyên nhân điều chỉnh hóa đơn điện tử khi thay đổi giá trị gồm quyết toán, nghiệm thu, kết luận cơ quan nhà nước, chiết khấu hoặc trả hàng.
- Tính chênh lệch. Khi điều chỉnh hóa đơn điện tử khi thay đổi giá trị, giảm ghi số âm, tăng ghi số dương, kèm tiền thuế tương ứng.
- Lập hóa đơn mới hoặc hóa đơn điều chỉnh. Để điều chỉnh hóa đơn điện tử khi thay đổi giá trị, chọn đúng loại theo từng nhóm ở khoản 5 Điều 10 Thông tư 91/2026/TT-BTC.
- Lập bảng kê khi cần. Với điều chỉnh hóa đơn điện tử khi thay đổi giá trị do chiết khấu hoặc nhiều hóa đơn, đính kèm bảng kê.
- Lưu hồ sơ và đối chiếu sổ sách. Sau khi điều chỉnh hóa đơn điện tử khi thay đổi giá trị, giữ hợp đồng, biên bản, kết luận, chứng từ thanh toán để xuất trình khi cơ quan thuế yêu cầu.
Làm đủ 6 bước điều chỉnh hóa đơn điện tử khi thay đổi giá trị, bạn giảm rủi ro bị hỏi giải trình khi điều chỉnh hóa đơn điện tử khi thay đổi giá trị.
Kế toán ghi nhận và kê khai thế nào sau khi điều chỉnh hóa đơn điện tử khi thay đổi giá trị?
Sau khi điều chỉnh hóa đơn điện tử khi thay đổi giá trị, kế toán ghi giảm hoặc tăng doanh thu và thuế giá trị gia tăng đầu ra theo hóa đơn mới, đồng thời kê khai theo quy định hiện hành. Bên mua cũng phải điều chỉnh hóa đơn điện tử khi thay đổi giá trị ở phía chi phí và thuế đầu vào theo cùng giá trị, nếu không chi phí có thể bị loại khi quyết toán.
Về kỳ kê khai và việc có phải khai bổ sung hay không, bạn áp dụng theo quy định hiện hành hoặc hỏi chuyên viên thuế. Bài hóa đơn đầu vào bỏ sót, 5 bước kê khai bổ sung mới nhất 2026 hữu ích khi cần kê khai bổ sung. Với doanh nghiệp, điều chỉnh hóa đơn điện tử khi thay đổi giá trị luôn đi cùng điều chỉnh sổ sách.
Những sai lầm thường gặp khi điều chỉnh hóa đơn điện tử khi thay đổi giá trị
Có bốn sai lầm hay gặp khi điều chỉnh hóa đơn điện tử khi thay đổi giá trị, và hầu hết đến từ việc nhầm hóa đơn đúng với hóa đơn sai.
- Hủy hóa đơn gốc thay vì điều chỉnh hóa đơn điện tử khi thay đổi giá trị bằng hóa đơn mới cho số chênh lệch.
- Lập hóa đơn thay thế cho toàn bộ giao dịch khi điều chỉnh hóa đơn điện tử khi thay đổi giá trị chỉ cần xử lý phần chênh lệch.
- Không lưu hồ sơ khi điều chỉnh hóa đơn điện tử khi thay đổi giá trị: hợp đồng, biên bản quyết toán, kết luận hoặc chứng từ hoàn tiền.
- Ghi sai dấu khi điều chỉnh hóa đơn điện tử khi thay đổi giá trị: giảm ghi số dương hoặc tăng ghi số âm.
Hãy kiểm tra chiều của chênh lệch trước khi phát hành, đó là bước then chốt khi điều chỉnh hóa đơn điện tử khi thay đổi giá trị.
VAR eCOM hỗ trợ điều chỉnh hóa đơn điện tử khi thay đổi giá trị như thế nào?
VAR eCOM giúp điều chỉnh hóa đơn điện tử khi thay đổi giá trị bằng cách rà soát từng hóa đơn lệch giá trị, xác định đúng nhóm tình huống và lập hồ sơ bảo vệ chi phí. Đội ngũ do CEO Trần Thế Viên, CPA với 20 năm kinh nghiệm, dẫn dắt chuyên môn.
Chúng tôi chuyên biệt 100% thương mại điện tử đa sàn, thực hiện điều chỉnh hóa đơn điện tử khi thay đổi giá trị cho shop nhiều kênh, và đã đồng hành hơn 500 doanh nghiệp.
Xem thêm giải pháp xuất hóa đơn trên sàn thương mại điện tử của VAR eCOM, hoặc gọi hotline 082 6868 007 để được rà soát về điều chỉnh hóa đơn điện tử khi thay đổi giá trị. Làm đúng điều chỉnh hóa đơn điện tử khi thay đổi giá trị ngay từ đầu giúp tiết kiệm nhiều công sức khi quyết toán.
Câu hỏi thường gặp về điều chỉnh hóa đơn điện tử khi thay đổi giá trị
Hóa đơn đã lập đúng nhưng giá trị thay đổi xử lý thế nào?
Người bán lập hóa đơn điện tử mới cho số chênh lệch, giảm ghi số âm, tăng ghi số dương. Đó là cách điều chỉnh hóa đơn điện tử khi thay đổi giá trị, không hủy hóa đơn gốc.
Điều chỉnh hóa đơn điện tử giảm giá trị làm thế nào?
Bạn xác định số tiền giảm và tiền thuế tương ứng, rồi lập hóa đơn mới ghi số âm. Với trả hàng hoặc chiết khấu, bạn dùng hóa đơn điều chỉnh kèm chứng từ hoặc bảng kê khi điều chỉnh hóa đơn điện tử khi thay đổi giá trị.
Điều chỉnh tăng giá trị hóa đơn điện tử có được không?
Có. Khi thanh toán hoặc quyết toán làm tăng giá trị, khối lượng, người bán lập hóa đơn mới ghi số dương cho phần chênh lệch. Đây cũng là một dạng điều chỉnh hóa đơn điện tử khi thay đổi giá trị.
Hóa đơn không sai sót nhưng thay đổi giá trị thanh toán có phải lập văn bản thỏa thuận không?
Thông tư 91/2026/TT-BTC nêu yêu cầu văn bản thỏa thuận cho trường hợp hóa đơn sai sót, không nêu riêng cho trường hợp này. Bạn nên lập biên bản để bảo vệ hồ sơ khi điều chỉnh hóa đơn điện tử khi thay đổi giá trị, kể cả khi quy định không bắt buộc.
Lập hóa đơn điều chỉnh hay hủy hóa đơn khi giá trị thay đổi?
Không hủy khi hóa đơn gốc đúng. Bạn lập hóa đơn mới cho số chênh lệch hoặc hóa đơn điều chỉnh theo khoản 5 Điều 10 Thông tư 91/2026/TT-BTC, tức là điều chỉnh hóa đơn điện tử khi thay đổi giá trị đúng nhóm tình huống.
